SRPSKE DRŽAVE I VLADARI PRE NEMANJIĆA: Kralj Mihailo I Vojisavljević

Mihailo je mlađi sin Stefana Vojislava, na vlast je došao oko 1050.godine. Datum njegovo rođenja nam nije poznat, ali je ono što je sigurno, da je on prvi srpski vladar koji je imao hrišćansko krunisanje za kralja.

Njega je 1077.godine krunisao biskup Srbije, odnosno biskup grada Bara. Dan danas u 21.veku biskup Bara nosi tu titulu, shodno aktuelnim događajima u Crnoj Gori, pa i ova titula je dokaz srpskog porekla najvećeg dela naroda u Crnoj Gori, naravno u 11.veku još uvek ne postoji Crna Gora kao geografska srpska oblast.

Kao mlađi sin on je na vlast verovatno došao pobunom. Za njegovog života vlast Vojisavljevića je dosta proširena sa Zete, primorja i Travunije na unutrašnjost Balkana. Ono što je jako bitno reći je da se 1054.godine desio raskol na istočnu i zapadnu hrišćansku crkvu, odnosno rimokatoličku(zapadno pravoslavnu) i istočno-pravoslavnu( odnosno istočno-katoličku).

Ovaj raskol u početku nije bio važan, ali posle 1204.godine i krstaške pljačke Carigrada, podela je postala oštra i trajna, a po Srbe i pogubna. Većina Srba je ovom podelom ostala pri istočnoj crkvi u unutrašnjosti Balkana, a Srbi u primorju su pak većinom bili deo zapadne crkve. Među potomcima Mihaila je slučaj bio ko je u Primorju krštava se u zapadnoj, a ko je na istoku u istočnoj crkvi. Posle sloma Vizantije u bici kod Mancikreta 1071.godine u Aziji, gde su ih pobedili Turci Seldžuci, Srbi su se pokrenuli na Balkanu, carstvo je bilo u haosu unutrašnjih sukoba. Mihailo je ustanicima, među kojima je bilo i Srba i Bugara poslao vojnu pomoć i svog sina Bodina.

U Raškoj kojom je vladao on postavlja sina Petrislava kao oblasnog gospodara( Petrislav je imao dva sina Vukana i Marka, Vukan se posle otcepio od države Vojisavljevića te uspostavio dinastiju Vukanovića, na vlasti ga je nasledio Uroš sin njegovog brata Marka, čiji najmlađi brat je bio Zavida otac Stefana Nemanje).

Ustanička vojska Srba i Bugara je napredovala prema Nišu i Ohridu, a zauzela je Prizren. Ustanici su Mihailovog sina Konstantina Bodina proglasili čak za cara 1081.godine, ali ovo nije zaživelo, te su Srbi na prvog pravog cara čekali do 14.veka. Već smo rekli da se Mihajlo krunisao za kralja 1077.godine u Baru. Pre tog događaja Mihailo je zauzeo i Dubrovnik, grad koji je obično postojao kao slobodan, pa sve do 19.veka. Takođe se približio Normanima( Vikinzima koji su iz Italije stigli na Balkan) neprijateljima Vizantije.

Normani su 1073.godine stigli na Balkan, a Vizantija je kao protiv meru naselila Kavkaski narod Albance( Šiptare) na prostor između Škumbe i Drima, kao branu Normanima. Ovo pleme koje je u sebe utapalo i druge stanovnike Balkana, doživelo je u potonjoj istoriji ekspanziju na račun srpskih teritorija.

Mihailo je preminuo 1081.godine, a na vlasti ga je nasledio njegov sin Bodin.

 

 

Autor: Borisav Đondović, master istoričar, doktorand na odeljenju za istoriju Filozofskog fakulteta u Beogradu

 

Srbija i srpske zemlje na Balkanu: Znameniti vladari – Stefan Vojislav