Srbija i srpske zemlje na Balkanu: Znameniti vladari – Knez Mutimir

Knez Mutimir

Mutimir je bio najdugovečniji vladar Srba u starim vremenima, vladao je nešto duže i od Kralja Stefana Uroša II Milutina iz dinastije Nemanjića. Na našu žalost ne znamo previše ni o njemu. Na vlast je došao 851.godine, a u početku ju je delio sa svojom braćom Strojimirom i Gojnikom.

Vrlo brzo je zaratio sa Bugarima, odnosno dočekao njihov napad. Bugarski vladar Boris Mihajlo, je hteo da osveti svog oca kana Presijama, poraženog od Srba. Ono što je sigurno da su Srbi napad odbili, a da je tom prilikom zarobljen i najstariji Borisov sin Vladimir.

U romejskim spisima navodi se da su Srbi sa otkup Vladimira dobili: 2 roba,2 hrta (lovačka psa), 2 sokola,80 krznenih haljetaka. Po završetku rata sa Bugarima, očigledno se sukobio sa svojom braćom Gojnikom i Strojimirom, koji su pobegli u Bugarsku. Posle će Strojimirov sin Klonimir imati sina Časlava, koji će biti verovatno i najveći vladar iz roda Vlastimirovića.

Za vreme Mutimira, krenulo je masovno pokrštavanje Srba, pre toga je bilo Srba hrišćana, ali Mutimir je prvi srpski vladar koji prihvata Hristovu veru, te ostavlja paganske Bogove.

Pretpostavlja se da je za Mutimirovu državu centar religijski bio u obnovljenoj arhiepiskopiji u Sirmijumu, međutim ne postoje do kraja dokazi za ovu tvrdnju, samo pretpostavka zbog geografskog položaja, te obnavljanja ove dijaceze oko 870.godine.

Ono što je jako bitno napomenuti je to da su Srbe pokrštavali istovremeno misionari iz Carigrada, Soluna, kao i iz primorskih gradova koji su pod vrhovnom jurisdikcijom pape, što će posle dovesti da Srbi većim delom budu lojalni istoku, a manjim zapadu posle
raskola crkve 1054.godine.

Ova podela kasnije će skupo koštati srpski narod.

Mutimir je posle rata sa braćom koja su otišla u Bugarsku, zadržavo Petra sina Gojnikovog, verovatno kao garanciju od napada braće. Mutimir je imao sinove Pribislava, Brana i Stefana. Vidimo da se kod srpskih vladara pojavljuju Stefan i Petar kao imena, dakle pored starih narodnih imena, počela su da se pojavljuju i hrišćanska imena.

Posle smrti Mutimira 891.godine na vlast dolazi njegov najstariji sin Pribislav, ali već 892.godine svrgava ga brat od strica Petar Gojniković, on je vladao do 917.godine kada ga je svrgao Mutimirov unuk Pavle Branović, sin Mutimirovog sina brana, koga je 923.godine svrgao Zaharije Pribisavljević, sin svrgnutog Pribislava. Srbija posle Mutimira je bila nestabilna zemlja, u kojoj su se dešavali prevrati, a pripadnici porodice Vlastimirovića su pravili paktove da li sa Bugarima, da li sa Romejima (Vizantijci).

Na kraju Bugari su uspeli 924.godine da zauzmu i teško opustoše Srbiju. Srpsku državnost obnavlja unuk Strojimira, odnosno praunuk Vlastimira Časlav Klonimirović 927.godine. Pod Mutimirom Srbi su kršteni, u zemlji je bio red, uspešno je branjena od spoljašnjeg neprijatelja, međutim njegovi naslednici do Časlava, nisu se pokazali dovoljno sposobni da vode državu.

(VojvodinaInfo)

 

 

Autor: Borisav Đondović, master istoričar, doktorand na odeljenju za istoriju Filozofskog fakulteta u Beogradu

Srbija i srpske zemlje na Balkanu: Znameniti vladari – Knez Vlastimir