Grad heroj slavi 76 godina od oslobođenja od fašizma

Foto: 021.rs, NShronika

23. oktobra 1944. godine u Novi Sad su nakon tri i po godine okupacije ušle jedinice Narodnooslobodilačke vojske Jugoslavije.

Oslobođenje je Novi Sad dočekao razoren, sa trećinom stanovnika manje nego pre rata, jer je preko 20.000 ljudi proterano, a više od 5.000 ubijeno u stratištima, odnosno poginulo u jedinicama NOB-a.

Nebrojeni su zločini koje su počinili mađarski fašisti, nemački nacisti i hrvatske ustaše nad Srbima, Jevrejima, Romima, rodoljubima i pripadnicima NOB-a na području Novog Sada, koji je tada bio podeljen u dve države: bački deo grada je pripojen Mađarskoj, a sremski Nezavisnoj državi Hrvatskoj.

Najmonstruozniji zločin je bila Racija januara 1942. godine kada je pod led Dunava bačeno više od 800 Jevreja, 400 Srba i desetine Roma i drugih stanovnika.

Samo oslobođenje Grada je prošlo bez većih borbi izuzev manjih okršaja sa odstupnicama nemačke i mađarske vojske izvan naselja. Kako su zabeležili hroničari, već 22. oktobra popodne nakon rušenja preostalog mosta na Dunavu u Novom Sadu i Petrovaradinu, skoro da nije bilo više nijednog okupatorskog vojnika.

novi_sad_23_oktobra_1944_5_600Foto: NShronika.rs

U Sremu, na teritoriji koja je bila deo NDH, 22. oktobra nastupaju pripadnici VII Vojvođanske brigade. Oni će razoružati preostale domobrane na Tvrđavi i nastaviti gonjenje neprijatelja uz Dunav, a 23. oktobra će u grad poslati delegaciju koja će na Keju biti dočekana sa oduševljenjem.

Novi Sad od 1975. godine nosi ime Grad heroj, kada je dobio Orden narodnog heroja zbog žrtava koje je pretrpeo u ratu.

Danas će ovaj važan datum u istoriji Novog Sada biti obeležen različitim programom. Predstavnici Grada i Vojske Srbije, kao i Gradskog odbora SUBNOR-a položiće vence na Spomen groblju i spomenik Novosadskom partizanskom odredu na Čeneju.

Autor: 021.rs