BOGATA ISTORIJA FUDBALA U SEVERNOJ SRPSKOJ POKRAJINI

PRETEČE FK Bačka Subotica, jedan od prvih snimaka s početka prošlog veka/FOTO: Arhiva kluba
Oglas

Izvor: Novosti.rs, Autor: Slobodan Bajić

Među  469 registrovanih fudbalskih klubova u Vojvodini, takmiči se i 30 njih koji postoje već više od veka i još dvostruko toliko klubova na korak do tog jubileja, 100 godina od osnivanja. To su klubovi za ponos istorije sporta, odoleli su „zubu vremena“, pregrmeli ratove, opstali u raznim društvenim uređenjima, pa i danas igraju fudbal, u 21. veku, na istom prostoru.

Po nekim izvorima, „bubamara“ je u Vojvodini počela da se kotrlja još 1871. godine u Somboru, gde je postojalo sportsko-omladinsko društvo. Drugi navode 1890. godinu u tadašnjem Velikom Bečkereku, današnjem Zrenjaninu, odnosno 1899. kada su 19. maja u Maloj šumi, gimnazijalci igrali novu vrstu igre sa učenicima iz Novog Kneževca.

Izvori, takođe, svedoče da je prva zvanična utakmica u Subotici odigrana 22. maja 1899. u kojoj je gimnazijski tim pobedio goste iz mađarskog Kiškunhalaša 7:1.

IPAK, prvi i najstariji klub u Vojvodini, zvanično je Bačka, osnovana 3. avgusta 1901. godine u Subotici, gradu koji je tada bio pod vlašću Austrougarske. Bačka je i najstariji fudbalski klub u Srbiji, a takođe je bio najstariji u bivšoj Jugoslaviji (prvi klub na prostoru tadašnje Kraljevine Srbije je Šumadija iz Kragujevca, 1903. godine).


REFLEKTORI U ODŽACIMA 1936.

TEKSTILAC iz Odžaka, osnovan 1919. godine kao Odžački sportski klub, prvi je klub u Jugoslaviji koji je odigrao meč pod veštačkim osvetljenjem, reflektorima, i to protiv Rapida iz Beča, 25. jula 1936. godine.


Svoje prve zvanične utakmice Bačka je odigrala u prvenstvu južne Ugarske (današnje Mađarske), koje je četiri puta osvojila, u konkurenciji timova iz Arada, Pečuja, Temišvara i Segedina, da bi 1913. u razigravanju za prvaka cele Mađarske Subotičani osvojili treće mesto. U to vreme, Bačka je dala i dva reprezentativca. Antun Copko i Remija Marcikić Kapetan, igrali su za reprezentaciju Mađarske, kasnije i za selekciju Kraljevine SHS.

U novoformiranoj Kraljevini Srba, Hrvata i Slovenaca Bačka je zauzela pristojno mesto, ali je posle Drugog svetskog rata pala u senku Spartaka. Trenutno se, pod imenom Bačka 1901, takmiči u Srpskoj ligi Vojvodine.

SRPSKI Osnivači FK Vojvodine u Novom Sadu 1914./FOTO: Arhiva kluba

Klub iz Subotice „zarazio“ je celu Vojvodinu. Već 1904. u Kovinu je formiran Radnički, godinu dana kasnije i fudbalski klub u Senti, pa onda redom: 1908. Bačka u Bačkoj Palanci, Šajkaš u Kovilju, 1909. Kikinda dobija klub, 1910. Inđija a tada je osnovan i Radnički u Šidu. Sada uspešni superligaš TSC u Bačkoj Topoli osnovan je 1912. godine, kada i Jugović u Kaću i Hajduk u Kuli.

Fudbal su u Vojvodinu, kako potvrđuje Dejan Zec, istoričar, doneli studenti i đaci koji su se školovali u Beču, Budimpešti, Pragu, pa je tako nastao i novosadski najstariji superligaš.

– Vojvodina, najuspešniji vojvođanski klub koji je osnovan u godini izbijanja Prvog svetskog rata, nastala je kao srpski klub, kao neka vrsta političke, ne baš provokacije, ali grupisanja novosadskih Srba oko jednog sportskog društva. To je bila česta pojava u to vreme na teritoriji takozvanih jugoslovenskih zemalja – objašnjava istoričar Zec.
Fudbalski klub Vojvodinu su osnovali 6. marta 1914. godine učenici Velike pravoslavne gimnazije, a prvi dresovi, „pola bela – pola crvena“ boja Slavije iz Praga, kao poklon timu stigli su po Novosađanima koji su studirali u prestonici Češke. A prvu utakmicu odigrali su u maju 1914. u Kovilju, selu udaljenom 24 kilometra od Novog Sada i to protiv lokalnog FK Šajkaš.


LEGENDE

Najistaknutiji fudbaleri iz vojvođanskih klubova, prema broju odigranih utakmica u reprezentaciji i osvojenim medaljama na Olimpijskim igrama, svetskim i evropskim prvenstvima su – Vujadin Boškov, Todor Veselinović, Dobroslav Krstić, Tihomir Ognjanov, Zdravko Rajkov, Ilija Pantelić, Silvester Takač, Dobrivoje Trivić, Ratko Svilar, Novak Roganović…


Na sve to neposredno je uticao završetak Prvog svetskog rata, ujedinjenje Južnih Slovena u Kraljevinu Srba, Hrvata i Slovenaca i mir među njenim stanovnicima, koji su, kako ističu istoričari, pogodovali popularizaciji fudbala.

Tako je i osnovano Novosadsko-srpsko fudbalsko društvo „Vojvodina“, čija su pravila ustanovljena na Skupštini, 22. marta 1919. godine, pa se smatraju osnivačkim aktom današnjeg Fudbalskog saveza Vojvodine.

Danas, fudbalska Vojvodina broji 469 fudbalskih klubova sa 35.529 registrovanih igrača, koji se takmiče u 88 liga. Tu je i 1.403 trenera sa diplomom i 999 fudbalskih sudija, kao i 802 fudbalska objekta na kojima trenira i igra 1.190 ekipa u klubovima raznih uzrasta. U Fudbalskom savezu Vojvodine registrovano je 520 zdravstvenih radnika koji rade u klubovima, 345 fudbalskih instruktora, a procene su da pored uknjiženih, postoji i više od 300 raznih drugih selekcija i ekipa u dečjem, školskom i malom fudbalu koja nisu registrovana kod Ministarstva prosvete i sporta.

– Ponosni smo na našu bogatu istoriju i tradiciju, kao posebnu vrednost naroda sa ovih prostora i naša je obaveza da negujemo kulturu sporta i razvijamo fudbalsko stvaralaštvo – kaže Dragan Simović, predsednik FSV.


KLUBOVI NICALI KAO PEČURKE POSLE KIŠE

MASOVNO Ekipa Hajduka iz Kule krajem tridesetih godina 20. veka/FOTO: Arhiva kluba

Prve godine 20. veka, 1901. osnovana je Bačka Subotica. Redom su nicali klubovi: 1904. Radnički Kovin, 1905. Senta, 1908. Bačka Palanka Bačka i Šajkaš Kovilj, 1909. FK Kikinda, 1910. Inđija i Radnički Šid, 1912. Hajduk Kula, TSC Bačka Topola i Jugović Kać, 1913. Vršac, Vojvodina Bačko Gradište, Cement Beočin i BSK Bački Brestovac, 1914. Vojvodina Novi Sad, 1915. Radnički – Sombor, 1918. FK Bečej, 1919. CSK – Crvenka, Radnički- Zrenjanin, Jedinstvo – Stara Pazova, Tekstilac Odžaci, Hajduk Stapar, Sloga Erdevik, Rudar Vrdnik i Fruškogorac Sremska Kamenica, 1920. Stanišić, Mladost Turija, Jadran Golubinci, Naftagas Elemir, Sport Bezdan, 1921. RFK Novi Sad, 1922. Podrinje Mačvanska Mitrovica, 1924. Mladost Omoljica, Banat Čenta, Vojvodina Tovariševo, 1923. Mladost Bački Petrovac, 1925. ČSK Čelarevo, 1926. Borac Starčevo, 1927. Borac Sakule, 1928. Vojvodina Perlez.


Najuspešniji klubovi su, svakako, Vojvodina, dvostruki šampion države i dva puta osvajač nacionalnog kupa, učesnik Kupa evropskih šampiona, pobednik Srednjoevropskog kupa 1977. godine i učesnik Kupa UEFA i UEFA Intertoto kupa. Zatim, sledi dugogodišnji član elite, subotički Spartak, pa zrenjaninski Proleter, kulski Hajduk, TSC iz Bačke Topole, Bečej, apatinska Mladost, RFK Novi Sad, Crvenka, Kikinda.

 

(Novosti.rs)

Previous articleZAVRŠENA POTRAGA za Anicom iz Novog Sada
Next articleSubotica traži strelce za protivgradnu odbranu